Dicle Nehri (1.900 km)

1
823

Dicle Nehri, yaklaşık 1900 km uzunluğuna sahiptir. 523 km boyunca Türkiye’de, 44 km boyunca Suriye’de, geri kalan kısmı ise Irak sınırları içerisinde yer alır. Batı dillerinde Dicle, “Tigris” olarak geçer. Arapça Dijla, eski Farsça Tigra denir. Nehrin ana kaynağı eskiden Hazar Gölüydü. Günümüzde Hazar Gölü ile Dicle Nehrinin bağlantısı bulunmamakta. Nehrin günümüzde ana kaynağı Doğu Anadolu dağları ve dipten sızma yoludur. Dicle, çok sayıda kolları olan önemli akarsulardandır. Güneydoğu Toros Dağları’nda Maden Dağları kesiminde, Hazarbaba Dağı güneyinde başlar. Basra körfezine kadar uzanan nehir körfeze dökülerek son bulur.

dicle-nehri
Dicle Nehri

Dicle Nehri’nin rejimi düzenli değildir. Nisan-Mayıs aylarında dağlarda ki karların erimesiyle suyu artan Dicle, bu aylarda en yüksek su seviyesine ulaşmış olur. Yaz ayları sonuna yaklaşınca ise su seviyesi düşer. Dağlarda ki karın erimesiyle birlikte bazı yıllarda taşmalar olmuştur. Taşmaları ve taşmanın yarattığı zararları önlemek için Mezopotamya’da kıyılarına M.Ö. 3000 yıllarında setler yapılmış fakat suların taşması önlenememiştir. 20. Yüzyılda Kut Barajı, Samarra ve Dokham Barajı yapıldı. Taşmanın önüne bu üç baraj ile ancak geçilebilmiştir.

Dicle Nehri, kutsal kitaplara konu olmuş, Danyal peygamberin mucizesine dönüşmüş, canlıların ilk barınağı ve sığınağına bürünmüştür. Tevrat’ta Digris, İncil’de Tigris, Kuran’da Dijle olarak geçer.

Dicle Nehri’nin Özellikleri

  • Dicle eski Mezopotamya sınırını oluşturan iki önemli nehirden biridir. Fırat ve Dicle nehirleri Mezopotamya’nın sınırlarını çizer.
  • Dicle, Irak topraklarına geçip Fırat’la Şattülarap’ta birleşirler.
  • Basra Körfezi’ne dökülür.
  • Akış Hızı (debisi) fazladır.
  • Rejimi düzensizdir.
  • Ulaşım için yarı elverişlidir.
  • Enerji üretimi için elverişlidir.
  • Dışarıya dökülen bir nehirdir. Basra Körfezi’ne dökülür.
  • Karların eridiği aylarda su seviyesi hızlı bir artış gösterir.
  • Mart ve Mayıs ayları arasında yıl boyunca akıttığı suyun yarısına kadar akıtır.
  • Dicle , Fırat Nehri’nden kısadır.
  • Fırat Nehri’nden daha fazla suya sahiptir.
  • Sulama kanalları ile sulama sağlar.
  • Mezopotamya’da sık kullanılan bir ulaşım yoluydu.
  • Zengin bir tarımcılık olanağı sağlar.

Üzerinde kurulan Türkiye’de ki HES ve Barajlar

dicle-nehri-dicle-baraji
Dicle Nehri Üzeride Kurulu Olan Dicle Barajı

Dicle Nehri üzerinde 2 adet baraj ve HES (Hidroelektrik Santrali) bulunmaktadır.

1 Kralkızı Barajı ve HES Diyarbakır
2 Dicle Barajı ve HES Diyarbakır
3 Ilısu Barajı ve HES (inşaat halinde) Mardin
4 Cizre Barajı ve HES (planlanan) Şırnak, Cizre

Dicle Nehri Yardımcı Kaynak;

https://www.britannica.com/place/Tigris-River

Bir önceki yazımız olan Asurbanipal (MÖ 668-627) başlıklı makalemizi de okumanızı öneririz.

CEVAP VER

Lütfen yorumunuzu giriniz!
Lütfen isminizi buraya giriniz